اساطیر ایران؛ سروش: ایزد پیامرسان در تاریخ اساطیری ایران
سروش یکی از مهمترین ایزدان ایرانی در تاریخ اساطیر ایران باستان است. نام او با مفاهیمی ازقبیل دشمنی با دروغ، پیامرسانی و اطاعت گره خورده است.
فرارو- اساطیر ایران از قدیمیترین نمونههای حضور اسطوره در تاریخ بشر هستند. بسیاری از مفاهیم اساطیری و دینیای که در ادامه در نقاط مختلف جهان به وجود آمدند، ریشههایشان را از اساطیر ایرانی به عاری گرفتهاند.
به گزارش فرارو، با گذشت زمان، بسیاری از محققان مهم جهان، به تاثیر و اهمیت دانش در حوزه تاریخ اساطیری پی بردند. ازاینرو، پرروشن است که شناخت اساطیر ایران باستان که ازجمله مهمترین و قدیمیترین اساطیر جهانند، میتواند دریچه جدیدی از فرهنگ ایران را به روی همه ایرانیان بگشاید.
ایزد پیامرسان در تاریخ اساطیری ایران
در بین اساطیر ایران، «سروش» از جایگاه ویژهای برخوردار است. صدالبته که این ایزد ایرانی در ادامه بهصورتهای گوناگون در اساطیر و ادیان دیگر نقاط جهان نیز به چشم خورده است. نام سروش در اساطیر ایران باستان با چندین مفهوم گره خورده است. یکی از این مفاهیم، مفهوم اطاعت و انضباط است. سروش در واقع ایزدی است که از انضباط اخلاقی و اطاعت در برابر اهورامزدا حمایت میکند. بههمینسبب، مهمترین دشمن وی را «دیوِ خشم» یا «اَیشمَه» میدانند.
مفهوم دیگری که سروش با آن ارتباط روشنی دارد، مفهوم پیامرسانی است. درواقع این سروش است که نیایشهای مردمان را از زمین به بهشت برده و به اهورامزدا تقدیم میکند. مردم ایران باستان و صدالبته که زرتشتیان ایرانی، در هنگام انجام مناسک دینی خود، سروش را بهعنوان سرور مناسک دینی مورد خطاب قرار میدهند و این سروش است که در نهایت نیایشهای آنان به اهورمزدا میرساند.
از دیگر مفاهیمی که سروش با آنها ارتباط دارد، مفهوم دشمنی با دروغپراکنی است. سروش درواقع یکی از بزرگترین دشمنان دروغ و دروغگویی است و از او بهعنوان درهمکوبنده دروغ یاد میکنند. او اعمال انسانها را بهخوبی تحتنظر داشته و از انحراف آنان به مسیر دروغ جلوگیری میکند.
مطابق با اساطیر ایرانزمین، سروش ایزدی است که از جهان در هنگام شب، یعنی زمانی که دیوان مشغول پرسهزنی در زمین هستند، محافظت میکند. خانه سروش، واقعدر بالاترین قله کوه البرز، یعنی هَرَیتی، است. خانه او پیوسته پرنور و روشن است. چهار اسب سفید زیبا با پاهای زرین، گردونه سروش در را آسمانها بههمراه میکشند. سروش روان درگذشتگان را پیشواز کرده و بههمراه «مهر» و «رَشن» بر روان انسان داوری مینماید.